Trang chủBKTT Thiếu nhiBKTT Phổ thôngBKTT Nâng caoBKTT Tổng hợpVăn minh thế giớiKhám phá & Phát minhCác nướcĐại từ điểnMultimediaHướng dẫn  
 
Tiêu điểm
Các nhân tố chi phối sự hình...
Sự tìm kiến những hành tinh...
Lỗ đen - một vực thẳm không đáy
Niên đại địa chất
Vũ trụ nguyên thủy - một máy...
Những biện pháp phóng ngừa...
Các nguồn năng lượng mới
Mô hình vũ trụ và "chất đen"
Kính thiên văn và đài thiên...
Những chặng đường của kỷ...
Thư viện ảnh
Rất hấp dẫn & phong phú
Hấp dẫn
Bình thường
Ít thông tin, kém hấp dẫn
 
  
Bạn chưa đăng nhập!
 Danh nhân Thế giới   Văn hóa nghệ thuật


MARK TWAIN

Mark Twain (1835 – 1910)

Với vai trò của một nhà văn giàu tâm huyết với cuộc sống, Mark Twain mở ra một giai đoạn mới của tiểu thuyết hiện thực tại Mỹ, trở thành một cây  bút bậc thầy trong thể loại truyện phiêu lưu hài ước, mang đến cho độc giả những tiếng cười và cả những nhận thức bình dị về cuộc sống. Việc sử dụng  ngôn ngữ miền Nam dân dã, quen thuộc, hằng ngày trong văn chương là một  biến chuyển đáng kể nhằm biến văn chương thành một món ăn tinh thần không  thể thiếu được đối với mọi người, không cứ gì tầng lớp trên của xã hội. Và  Mark Twain đã làm được điều đó, cho đến nay tác phẩm của ông vẫn là được  độc gải khắp nơi trên thế giới say mê đón đọc, nhất là những cô bé, cậu bé ưa phiêu lưu và ham thích tự do.

Mark Twain tên thật là Samuel Langhorne Clemens, sinh tại thị trấn Florida thuộc tiểu bang Missouri. Năm 1839, cả nhà dọn đến thành phố Hanibal  thuộc tiểu bang Missouri. Thành phố này nằm trên bờ sông Mississippi. Cha của Mark Twain là người ngay thẳng, nghiêm túc, ông từng giữ nhiệm vụ luật sư tại địa phương, và cũng từng xây dựng nông trường, mở cửa hiệu nhỏ. Nhưng ông vừa thiếu lòng kiên trì lại vừa không gặp may. Đến năm Mark Twain 12 tuổi thì cha qua đời. Bà mẹ dũng cảm đảm đương gánh nặng của gia  đình, nuôi con cái khôn lớn.

Mark Twain đã kế thừa được lòng can đảm, sự hiểu biết và trí tưởng tượng phong phú của mẹ, lại có tính dí dỏm hài hước. Sau khi cha qua đời được  2 năm, chàng trai Mark Twain bắt đầu đi học sắp chữ tại một xưởng in. Từ đó trở về sau suốt tám năm cậu làm thợ sắp chữ tại nhiều thành phố ở phía Đông và Trung nước Mỹ.

Năm 1857 - 1861, Mark Twain đi theo một người lái thuyền già trên sông Mississipi là Horace Bixby để học lái tàu thuỷ thay đổi ý nguyện ban đầu là muốn đi Nam Mỹ. Bút hiệu Mark Twain của cậu bắt nguồn từ thuật ngữ trong nghề nghiệp của các thuỷ thủ trên sông Mississippi, có nghĩa là nước sâu hai  tầm'', tức ''nước sâu 12 thước Anh''. Mark Twain nhớ rõ tất cả những khúc quanh, những bãi cạn và những thay đổi trên dòng sông Mississippi. Đời sống  kéo dài bốn năm trên sông Mississippi đã giúp cho Mark Twain tích luỹ được  rất nhiều kinh nghiệm về cuộc sống, đồng thời là nguồn tư liệu ban đầu để sau này ông viết quyển Trên dòng sông Mississippi (1883).

Chiến tranh Nam Bắc bùng nổ, những hoạt động buôn bán trên dòng sông  Mississippi tạm thời bị gián đoạn. Mark Twain tham gia vào quân đội liên bang  ở phía Nam, tiếp nhận huấn luyện quân sự. Mùa hè năm 1861, người anh của Mark Twain là Orion được phái đi Nevada để làm thư ký riêng cho bộ trưởng của Nevada. Mark Twain có dịp ngồi cùng xe ngựa với người anh ngang qua đất nước. Nhờ vậy ông hiểu một cách toàn diện về vùng đất rộng lớn chạy từ  New York tới New Orléan. Thời kỳ đó, Mark Twain bắt tay vào việc đào vàng nhưng không thành công. Tác phẩm Tháng năm gian khổ (1872) được lấy bối   cảnh trong giai đoạn này.

Năm 1863, Mark Twain làm ký giả cho tờ Territorial Enterprise tại thành phố Virginia và lần đầu tiên ông dùng bút hiệu Mark Twain để ký vào những bài viết của mình. Ông được nhà văn Artemus Ward giúp đỡ và khuyến khích. Ông bắt đầu gửi một số truyện ngắn cho những tờ tạp chí ở phía Đông nước Mỹ. Năm 1865, ông xuất bản quyển The Celebrated Jumping Frog of Calaveras Country, Others Sketch.

Tháng 6. 1867, Mark Twain được tờ báo Alta California phái đi làm ký giả theo chiếc thuyền Quayker City sang Âu Châu và Palestine. Tập hợp những  bài viết trong chuyến đi được in thành cuốn Chuyện anh ngốc đi du lịch nước  ngoài. Những bài báo trên đã phản ánh thực cuộc sống lúc bấy giờ với nhiều nét mới mẻ, trong đó chàng ký giả trẻ tuổi cố tình làm ra vẻ như một anh ngốc để  cười cợt một cách có thiện ý về sự giả dối của lục địa Âu Châu.

Năm 1870, Mark Twain kết hôn với Olivia Langdon tại thành phố Elmira thuộc bang New York. Vợ ông vốn là người giàu có. Do vậy, ông chẳng những có địa vị mà còn an tâm để lo việc sáng tác văn học. Bản thân Mark Twain cũng  từ đó trở nên ôn hoà nhã nhặn hơn. Từ năm 1873 đến năm 1890, là giai đoạn  Mark Twain sáng tác nhiều nhất. Năm 1873, Mark Twain hợp tác với người  láng giềng là Charles Dudley Warner để xuất bản tác phẩm văn học đầu tiên của ông là quyển The Gilded Age. Nhân vật chính của quyển sách này là viên  thượng tá xuất thân nhà nghèo nhưng là mẫu người Mỹ đã phất lên từ đầu cơ. Mark Twain thông tác phẩm này vạch trần chế độ tư bản chủ nghĩa đã phát triển nhanh chóng sau cuộc chiến tranh Nam Bắc.

Từ năm 1872, Mark Twain thường xuyên đi du lịch khắp các nước trên thế giới sắp xếp việc xuất bản tác phẩm của mình nhằm tạo thu nhập giảm nhẹ  gánh nặng cho gia đình, đồng thời cũng để tìm kiếm tư liệu viết du ký. Năm 1880 ông xuất bản quyển Dạo chơi nước ngoài kể lại chuyến đi Đức và Ý. Chuyến đi vùng xích đạo (1897) là hồi ức chuyến đi diễn thuyết ở nhiều nơi trên  thế giới của Mark Twain, có khuynh hướng chống đế quốc rõ rệt. Từ  năm 1884 đến năm 1885, Mark Twain từng đi cùng George Cable đến một số thành phố ở  nước Mỹ và Canada. Trong việc tiếp xúc với G. Cable, Mark Twain có được cái nhìn sâu hơn về vấn đề chủng tộc tại nước Mỹ. Điều đó ảnh hưởng tích cực tới việc sáng tác Cuộc phiêu lưu của Tom Sawyer Cuộc phiêu lưu của  Huckleberry Finn.

Mark Twain cũng giống như cha ông, đối với tương lai luôn có một ảo tưởng không thực tế. Khoảng trước năm 1894 ông đầu tư để kinh doanh một công ty xuất bản và sản xuất máy xếp chữ tự động, bị thất bại buộc phải tuyên bố phá sản. Lúc bấy giờ Mark Twain đã 60 tuổi nên chỉ còn cách đi diễn thuyết khắp nơi để lấy tiền trả nợ.

Năm 1900, ông trở về Mỹ, nhưng đến năm 1904 vợ ông qua đời, sau đó vài năm con gái ông là Jane cũng mất. Chính vì vậy, càng giai đoạn sau, tác phẩm của ông càng có khuynh hướng bi quan yếm thế. Trong những tác phẩm Người Hadleyburg bại hoại (1900), Người là (1916), và Người khách thần bí (1906) đều phản ánh cảm giác ảo diệt của tác giả. Mark Twain trong bốn năm cuối cùng của cuộc đời chủ yếu chìm đắm trong hồi ức đối với cuộc sống thời trai trẻ.

Ngày 21.4.1910, Mark Twain, một văn hào xuất sắc đồng thời cũng là cha đẻ của tiểu thuyết Mỹ đã qua đời tại Stormfield thuộc tiểu bang Connecticut.

Cuộc phiêu lưu của Tom Sawyer là một tác phẩm văn học được nhiều người yêu thích, cuốn tiểu thuyết này còn là món quà tinh thần vui nhộn dành cho trẻ em trên thế giới. Nhân vật chính là Tom Sawyer, một đứa bé mồ côi được bà cô nuôi dưỡng. Tom Sawyer hoạt bát, dễ thương, tinh nghịch, lại giỏi tìm cách trốn tránh mọi sự trừng phạt. Tom gặp Huckleberry Finn con trai của một gã nát rượu. Hai đứa bé này cùng với những đứa bé khác chơi trò tướng cướp. Một lần nọ Tom, Huckleberry Finn và các bạn của nó ra bãi tha ma chơi,  trông thấy một bọn trộm mộ tranh chấp cãi vã nhau và giết chết một người thầy  thuốc. Trong số chúng có một người vô tội nhưng bị tố cáo là kẻ giết người nên  bị bắt giam. Bọn trẻ tuy trông thấy rõ mọi việc nhưng không dám bước ra làm chứng. Bọn trẻ được Tom hướng dẫn cùng bỏ nhà đến hòn đảo Jackson. Cha mẹ chúng đi theo bờ sông để tìm con và nghĩ rằng chúng đã bị chết đuối. Họ trở về  thành phố cử hành nghi thức truy điệu. Ba đứa bé xuất hiện giữa đám đông khi  lễ truy điệu đang bắt đầu, làm cho mọi người đều giật mình sợ hãi.

Sau đó Tom lại cùng Huckleberry đi đến một ngôi nhà mà mọi người đều cho là có ma để tìm hiểu, không ngờ chúng lại gặp tên sát nhân ở bãi tha ma trước kia. Tên sát nhân này đang nói chuyện cùng đồng bọn. Huckleberry nhờ đó biết được chúng chuẩn bị đánh cướp nhà một bà quả phụ. Bọn trẻ kịp thời thông báo cho gia chủ khiến kế hoạch của bọn cướp không thực hiện được. Tom và Huckleberry còn lạc vào hang động giấu tang vật ăn cướp của bọn cướp, nhưng may mắn không bị chúng phát hiện. Quan toà sau khi biết được tình hình  đã cho lấp kín cửa hang để cho bọn trẻ con không đi lạc vào đó nữa. Thế là tên sát nhân bị chết ngạt trong hang.

Trong Cuộc phiêu lưu của Tom Sawyer, Mark Twain đã tái hiện sinh động đời sống tại khu tiểu trấn trên bờ sông Mississippi. Thành công của tiểu thuyết là việc xây dựng nhân vật Tom hết sức chân thật. Đó là một cậu bé yêu  tự do, luôn chạy theo những lạc thú trong đời sống - điều mà người lớn không thể có. Mark Twain đã đưa rất nhiều kí ức tuổi thơ vào cuốn tiểu thuyết này,  vận dụng trong ngôn ngữ tự nhiên, hóm hỉnh của thường dân Mỹ, nhờ vậy tránh được lối kể chuyện đơn điệu trong những cuốn truyện cho thiếu nhi trước đó.

Tuy nhiên, ngụ ý của Cuộc phiêu lưu của Tom Sawyer còn quá đơn giản, kết cấu chưa hoàn toàn liên tục, các tình tiết chưa có sự quán xuyến. Các câu chuyện nối tiếp với nhau nhưng không có sự liên hệ chặt chẽ. Mark Twain chỉ nhấn mạnh những vui thú trong thời thơ ấu, dường như tất cả đứa bé nào cũng  đều vui vẻ và luôn hướng thượng như vậy. Điều đó có một khoảng cách khá lớn đối với đời sống thực tế. Riêng về mặt chiều sâu tư tưởng và thủ pháp sáng tác của tiểu thuyết này chưa thật chững chạc. Nếu so với tác phẩm nối tiếp sau là  Cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn thì rõ ràng không thể bằng.

Tác phẩm Trên dòng sông Mississippi (1883) phản ánh cuộc đời lái tàu thuỷ của Mark Twain trên sông Mississippi. Quyển sách này nguyên là một tuỳ bút được đăng dài hạn trên tờ ''Nguyệt san Đại tây dương'' với tựa đề Những  chuyện đã qua trên dòng sông Mississippi. Mark Twain thông qua hồi ức của mình, kể lại những cuộc hành trình vượt qua những bãi cạn, kể lại lịch sử và địa lý của dòng Mississippi, những hiện tượng bất thường xảy ra trên dòng sông này. Mark Twain miêu tả cảnh sinh hoạt của nhân dân hai bên bờ sông. Quyển  sách tràn ngập hơi thở của một cuộc sống trên sông nước.

Tám năm sau, chủ nhà xuất bản đã thương lượng với Mark Twain hoàn thành một hành trình trọn vẹn và từ đó viết ra một đoạn mới bổ sung cho quyển sách. Phần sau của cuốn sách đã được bổ sung, tuy nhiên nó có một số điểm khác biệt với nửa phần trước: cảm xúc của nó không còn được như xưa. Đặc điểm lớn nhất của cuốn Trên dòng sông Mississippi là ở chỗ miêu tả tình tiết. Tình tiết chính là sự tái hiện những ý tưởng vĩ đại và cao thượng, tạo cho dòng  sông Mississippi một bầu không khí thần linh. Dòng sông Mississippi uốn lượn,  biến ảo đa đoan, vô tình vô nghĩa, từ từ chảy đi, chính là sự tái hiện tinh thần dân tộc của nước Mỹ.

Cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn đây là câu chuyện nối tiếp từ cuốn tiểu thuyết Cuộc phiêu lưu của Tom Sawyer. Vai chính của cuốn tiểu thuyết là Huckleberry Finn, bạn của Tom Sawyer. Nhờ vô tình biết được nơi giấu vàng của bọn cướp, Finn bỗng chốc trở nên giàu có. Số tiền của cậu được giao cho một người tin cậy trông giữ để cậu không phải vướng bận gì. Cậu được một bà quả phụ nhận nuôi, nhưng luôn luôn nghịch ngợm và không tuân theo những  quy định phiền toái về trang phục của bà. Cha ruột của Huckleberry Finn là một  tên nghiện rượu, lại hết sức lưu manh, côn đồ. Ông ta muốn chiếm đoạt số tiền của con trai nên đã bắt cóc cậu bé vào một căn nhà gỗ trong rừng rậm. Huckleberry nhân lúc người cha đang say tuý luý, giả vờ bị chết đuối rồi bỏ trốn  đến đảo Jackson. Tại đó cậu gặp cậu bé nô lệ tên là Jim cũng đang bỏ trốn. Hai  đứa trẻ hợp nhau lại làm bè thả trôi theo dòng Mississippi.

Trên đường đi chúng gặp không biết bao nhiêu chuyện kỳ lạ. Dọc đường  chiếc bè của chúng đụng phải tàu thuỷ, do đó chúng thất lạc nhau. Huckleberry  may mắn được một gia đình giàu có nhận nuôi, Nhưng gia đình này lại đang có  mối thù với gia đình khác. Và họ chỉ hiểu ra mối hiềm thù thật vô lý của mình  sau một cuộc đọ súng làm cả hai bên đều mất đi những người thân yêu nhất.  Trong khi đó Finn may mắn gặp lại Jim, chúng lại tiếp tục cuộc hành trình trên  sông Mississippi, Trên đường đi chúng gặp những tên lừa đảo. Jim bị bắt, giữa  lúc đó Tom xuất hiện. Cuối cùng, Jim được trả tự do, người cha của Finn đã chết và số tiền của cậu vẫn còn nguyên. Nhưng cậu chẳng làm gì với số tiền đó nên cho luôn người khác thừa hưởng. Cậu ta lại lên đường tìm những chuyến  phiêu lưu mới.

Cuốn tiểu thuyết Cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn đã trở thành một  tác phẩm kinh điển trong văn học nước Mỹ. Ernest Hemingway từng đánh giá  quyển sách này như sau: ''Nó là một tác phẩm tốt nhất trong số sách cho tới nay  mà chúng ta có. Tất cả các tác phẩm văn học hiện đại của nước Mỹ đều bắt  nguồn từ quyển sách này. Trước kia chưa có một tác phẩm nào, đến nay cũng  chưa có một tác phẩm nào ưu tú như nó''. Trong cuốn sách, Mark Twain vận dụng linh hoạt phương ngữ của người dân lao động Mỹ, cùng với ngôn từ riêng  rất ngây thơ nhưng luôn muốn giải thích, luôn muốn mình là người hiểu biết của nhân vật Finn.

Thế nhưng thành tựu mà Mark Twain đã đạt được trong tiểu thuyết không chỉ giới hạn ở chỗ ông biết vận dụng ngôn ngữ thông thường. Việc tạo dựng hình tượng nhân vật chính Huckleberry là một bước phát triển trong văn học  nước Mỹ. Nhân vật này ngay từ nhỏ đã mất đi tình thương của cha mẹ, sống tự do không bị ràng buộc, lúc nào cũng lôi thôi, chưa từng chịu qua một sự giáo dục nào và tỏ ra không tuân phục những trò thuyết giáo của những người lớn. Cậu lúc nào cũng muốn thoát ly sự ràng buộc của xã hội văn minh. Cậu tinh  nghịch trong những trò trẻ con bao nhiêu nhưng cũng tỏ ra dũng cảm, khôn ngoan kiểu người lớn bấy nhiêu trong những tình huống phức tạp. Nhờ có trí thông minh, cậu đã bày ra một hiện trường giả đánh lừa mọi người để mặc sức ngao du. Tính tình phóng khoáng, ưa mạo hiểm, không màng tiền tài vật chất cũng là nét đáng yêu riêng của cậu, nhưng cũng phản ánh tâm lý chung của  người Mỹ thời bấy giờ - muốn khai phá những vùng đất xa lạ.

Huckleberry rất chú trọng thực tế, sáng suốt và chú ý nhiều đến kinh nghiệm. Dòng sông Mississippi đối với Huckleberry chính là nơi cậu cảm thấy tự do nhất và chính là nơi cậu có thể thể hiện đầy đủ tài năng của mình. Khi cậu ngồi trầm tư trên dòng sông Mississippi, cậu hình thành một sự phản kháng mãnh liệt đối với việc những người khác muốn buộc cậu phải ''văn minh hoá''. Huckleberry suy nghĩ đến nát óc cũng không thể hiểu được tại sao theo pháp luật, việc trả Jim; một nô lệ da đen bỏ trốn trở về với chủ cũ lại là chính nghĩa. Trong khi suy nghĩ nên chăng giải cứu Jim, cậu dần dần nhận thức được việc  nuôi nô lệ da đen là một tội ác.

Tiểu thuyết Cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn không hề né tránh mặt đen tối trong đời sống Mỹ. Sự dã man cùng tồn tại song song với một xã hội văn minh. Việc tàn sát lẫn nhau giữa hai gia tộc chủ nô, những hành động xấu  xa đầy tính chất hài hước của hai tên bịp bợm đóng vai quốc vương và công  tước ... vừa là những chi tiết rất thực, vừa là những chi tiết hài ước đắt giá.

Sự ra đời của Cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn đã thể hiện những thay đổi lớn trong phong cách của nhà văn. Lối châm biếm sâu cay hơn, những chi tiết hài ước nhuần nhuỵ hơn, chiều sâu hiện thực của tác phẩm cũng đa dạng hơn: từ vấn đề trẻ em đến việc giáo dục chúng, từ tự do của con người, tự do của đứa trẻ đến tự do của những người nô lệ và việc giải phóng nô lệ. . . Chính vì vậy, người đọc không những tìm thấy sức lôi cuốn, hấp dẫn của cuộc phiêu  lưu trẻ thơ mà còn thấm thía ý nghĩa xã hội sâu sắc toát lên từ một thứ ngôn từ  giản dị, hóm hỉnh, giàu lòng nhân ái.

Sáng tác thời kỳ sau của Mark Twain bao gồm những tác phẩm như Hoàng tử và kẻ khốn cùng, Người Mỹ Connecticut tại vương triều Arthur, Bi  kịch của chàng ngốc Wilson. . . nhìn chung vẫn nối tiếp giọng văn hài ước quen thuộc nhưng thay vì tinh thần lạc quan, trong nhiều câu chuyện là thế giới quan u tối, chán đời. Điều này cũng phù hợp khi hoàn cảnh sống của nhà văn đã có nhiều thay đổi, tuổi già, sức khoẻ, công việc làm ăn thất bại, những dự định  không thực hiện được, gánh nặng nợ nần. . . phần nào đó đã ảnh hưởng đến  phong cách của ông. Nhưng nhìn một cách toàn diện, trước sau ông vẫn là một  nhà văn tiến bộ, dân chủ, ủng hộ phong trào giải phóng nô lệ, chống chủ nghĩa  đế quốc và chủ nghĩa thực dân.

Xem thông tin tác giả tại đây    Phản hồi

 Danh nhân Thế giới   Văn hóa nghệ thuật
Dickens (1812 - 1870)
Lev Tolstoy (1828 - 1910)
Mark Twain (1835 – 1910)
Tchaikovsky (1840 - 1893)
Van Gogh (1853 - 1890)
Tagore (1861 – 1941)
Duyệt theo chủ đề
BKTT Thiếu nhi
BKTT Phổ thông
BKTT Nâng cao
BKTT Tổng hợp
BKTT Phụ nữ
Văn minh thế giới
Khám phá & Phát minh
Từ điển
Các nước
Đất nước Việt Nam
Lịch sử & Văn hoá Thế giới
Hiện tượng bí ẩn & kỳ lạ
Tử vi và Phong thuỷ
Danh nhân Thế giới
Danh ngôn nổi tiếng
Trí tuệ Nhân loại
Thơ ca & Truyện ngắn
Ca dao Tục ngữ
Truyện cổ & Thần thoại
Truyện ngụ ngôn & Hài hước
Học tập & Hướng nghiệp
Giải trí - Game IQ - Ảo thuật
Câu đố & Trí thông minh
Cuộc sống & Gia đình
Hoạt động Thanh thiếu niên
Trang chủ  |  Danh ngôn nổi tiếng  |  Danh nhân Thế giới  |  Từ điển  |  Câu hỏi - ý kiến
© 2007-2012 www.bachkhoatrithuc.vn. All rights reserved.
Giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử tổng hợp trên Internet số 1301/GP-TTĐT, cấp ngày 30/11/2011.
Công ty TNHH Dịch Vụ Trực Tuyến Polynet Toàn Cầu Làm web seo top google